Tematem najnowszej ekspozycji w Muzeum Zamkowym w Malborku, na którą zapraszamy od 31 października, są widoki wybranych zabytków architektury z obwodu kaliningradzkiego Federacji Rosyjskiej autorstwa litewskiego malarza Romanasa Borisovas.

Prusy Wschodnie?.

Pod koniec II wojny światowej Armia Czerwona zajęła tereny Prus Wschodnich. Niebawem, decyzją traktatu poczdamskiego prowincja ta została podzielona pomiędzy Polskę i Związek Radziecki. Z części radzieckiej, którą w lipcu 1946 r. przemianowano na "Obwód kaliningradzki", natychmiast wysiedlono całą niemiecką ludność. Powołano w niej także Specjalny Okręg Wojskowy i dokonano zmian nazw wszystkich miejscowości, łącznie z Królewcem który nazwano Kaliningradem. Teren obwodu, z racji położenia geograficznego stał się jednym z najbardziej zmilitaryzowanych a tym samym i najpilniej strzeżonych części ZSRR. W wyniku ciężkich walk jakie toczyły się na tych terenach od października 1944 r. do kwietnia 1945 zniszczeniu lub poważnemu uszkodzeniu uległo m.in. wiele zabytkowych budowli. Wiele z nich wyburzono po zakończeniu działań wojennych. Dzieła zniszczenia dopełniły dziesięciolecia zaniedbań i fatalnej praktyki budowlanej.

Przemijanie?..

Znajomość terenów i zabytków obwodu kaliningradzkiego, mimo jego geograficznej bliskości, nie jest powszechna w naszym kraju. Tym cenniejsze są zatem dla nas dzieła Pana Borisovasa, których wybór proponujemy na niniejszej ekspozycji.

Autor?
Romanas Borisovas urodził się 11 maja 1949 r. w Wilnie. Tam się wychował, żyje i pracuje. W 1973 r. ukończył wileńską Akademię Sztuk Pięknych. Od 1983 jest członkiem Litewskiego Związku Artystów Plastyków. Jest autorem plakatów, ilustratorem książek, projektantem mebli, reklam i znaków handlowych. W ciągu ostatniej dekady miał wiele autorskich wystaw na Litwie, w Niemczech i w Rosji. Jego dzieła są też one ozdobą wielu muzeów i prywatnych kolekcji zarówno na Litwie jak i w Zachodniej Europie.

Twórczość?.

Tematami jego prac są z reguły krajobrazy miejskie i motywy urbanistyczne, ale też i bliskie jego sercu morze. Nigdy nie pretendował do poszukiwań jakichś szczególnych, nowych wyrazów ekspresji i pozostawał obojętny na tzw. modne tematy. Wierny tradycyjnym drogom artystycznej ekspresji w malarstwie, traktuje rysunek jako niezbędną podstawę przyszłego obrazu. Zafascynowanie pięknem budowli, nawet zniszczonej, powoduje że preferuje w swoich dziełach późną jesień lub wczesną wiosnę, ukazując bezlistne drzewa jako rodzaj suplementu do portretowanych obiektów. Najbardziej istotnym motywem jego twórczości stały się zabytki architektury dawnych Prus Wschodnich. Zafascynowanie tym krajem zaszczepiła w nim matka pochodząca ze starej, mazurskiej rodziny. W Królewcu i jego okolicach pierwszy raz był jako nastolatek. Rozmiar dewastacji tej krainy pozostawił w nim trwały ślad. Od tego czasu traktuje ów region jako obszar swoich bolesnych odkryć. Podróżując po nim przez ponad 30 lat zdołał zaznajomić się niemal z każdym jego znaczącym zabytkiem. Jest przekonany, że jego obowiązkiem jest rejestrować to co pozostało po latach barbarzyńskiej destrukcji i okrutnego prymitywizmu.

Patronat honorowy nad wystawą objął Pan Józef Poltrok, Konsul Honorowy Republiki Litewskiej w Gdańsku.

Wystawa dostępna będzie od 31 października, od wtorku do niedzieli w godzinach 10.00-15.00, Sala wystaw czasowych na Zamku Wysokim. Kurator: Ryszard Rząd

Zobacz zdjęcia